Kỹ năng sống: 12 kỹ năng sống quan trọng chúng ta ít quan tâm

Khi nói đến học kỹ năng sống, đa sốmọi người sẽ chỉ nghĩ đến học những kỹ năng “cao siêu” như kỹ năng giao tiếp, thuyết trình, làm MC, tự tin, thương lượng, tự bảo vệ, nhận thức bản thân, từ chối, hợp tác, đoàn kết, làm việc nhóm, xây dựng kế hoạch, xác định mục tiêu, giá trị sống, kỹ năng tư duy sáng tạo, tư duy tích cực, tư duy phản biện… Mọi người tin rằng chúng mới là những kỹ năng giúp chúng ta thành công và hạnh phúc.

Nhưng rồi, cuộc sống buộc chúng ta phải học thêm những kỹ năng sống khác, nghe tưởng chừng rất đơn giản, nhưng lại vô cùng quan trọng, bởi nó thiết thực với cuộc sống hàng ngày và cũng quyết định sự thành công và hạnh phúc của mỗi chúng ta.

Dưới đâ là 12 kỹ năng sống mà “Trường học chưa chắc đã dạy chúng ta”:

1/ Kỹ năng quản lý tiền bạc đúng cách (Managing Money in the right way)

Trường học (phổ thông, đại học…) đã dạy chúng ta tính toán, kế toán, làm sổ sách thu chi của công ty, quản trị tài chính doanh nghiệp. Nhưng NÓ chưa chắc đã dạy chúng ta tầm quan trọng của tiết kiệm, kỹ năng điều tiết thu chí cá nhân, quản lý và đầu tư tiền bạc của cá nhân ra sao, làm gì để tiền đẻ ra tiền…Những kỹ năng này rất quan trọng. Kiếm được nhiều tiền mà không biết quản lý, chi tiêu, thì rồi cũng “miệng ăn núi lở”, “có lắm tiêu nhiều”, lúc cần những khoản tiền nhất định cho một dự định nào đó trong cuộc sống (cưới vợ, mua xe, mua nhà, đầu tư…) lại không có.

Đừng cho rằng “Tiền không mua được tất cả”, mà hãy nhớ “Không tiền mua lược cũng không”. Đúng là tiền không mua được tất cả, nhưng về cơ bản là mua được gần hết những thứ chúng ta cần.

2/ Kỹ năng bảo vệ sức khỏe tinh thần (Keeping Mental Health)

Sức khỏe con người bao gồm sức khỏe thể chất và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, người ta thường dành thời gian đi tập GYM, tập thể dục, thể thao, lo lắng sao cho mình không bị ốm, không bị thừa cân, suy dinh dưỡng. Tuy nhiên, có rất nhiều rắc rối liên quan đến sức khỏe tinh thần. Lo lắng, nhút nhát, thiếu tự tin, hoảng sợ, mặc cảm, đau đầu, trầm cảm, các rối nhiễu tâm lý, bệnh tâm thần… đều liên quan đến sức khỏe tinh thần. Năm 2014, theo tạp chí Newsweek (Mỹ), có 18,2% người trưởng thành ở Mỹ có các chứng bệnh tinh thần. Ở Việt Nam, các nghiên cứu nhỏ cũng cho thấy khoảng 15 – 20% dân số có các triệu chứng rối loạn tâm lý.

Tự tin, lạc quan, kiên trì, minh mẫn, bình tĩnh trước những khó khăn, làm chủ được cảm xúc, chống chọi được với áp lực của cuộc sống, đứng vững trước những đổ vỡ, thất bại… mới là người có sức khỏe tinh thần.

Để làm được điều này, cần có những kỹ năng sống nhất định!

3/ Kỹ năng hẹn hò, yêu thương. (Dating and Romantic Relationships)

Xây dựng và duy trì, phát triển các mối quan hệ tình bạn, tình yêu là cực kỳ quan trọng đối với cuộc đời mỗi con người. Thành công, hạnh phúc cũng phụ thuộc vào các mối quan hệ này rất nhiều. Dù bạn có là “ông nọ bà kia”, có là tiến sĩ tốt nghiệp ở nước ngoài, nhưng thất bại trong đời sống tình cảm, không có kỹ năng hẹn hò, yêu đương, nhầm lẫn trong việc chọn bạn chơi, bạn cộng tác, khó có thể nói bạn là người hạnh phúc. Thiếu kiến thức, thiếu kỹ năng trong lĩnh vực xây dựng và duy trì mối quan hệ yêu đương … khó có thể nói bạn là người hoàn thiện.

Điều này Nhà trường khó dạy, bạn phải tự học hoặc theo các lớp học “phi chính quy” thôi!

4/ Kỹ năng nhà cửa và xe cộ. (Home & Car – Buying, Selling, Repair, Management, Maintenance)

Nhà cửa và xe cộ (phương tiện đi lại nói chung) gắn liền với đời sống của chúng ta. Mua nhà, xây nhà, thuê nhà, mua xe, bảo dưỡng xe, bán xe, bán nhà, chuyển nhà, dọn nhà, trang trí nhà cửa… ít được dạy ở trường học. Chính vì thế, có người cứ lấn bấn hàng đôi ba chục năm trong những việc kể trên.

Có người cắm đầu vào mua nhà, rồi ba bữa chán vì không phù hợp, lại đổi, tốn tiền, tốn thời gian, tạo tâm lý không ổn định. Thấy người ta mua xe, mình cũng phải có xe, rồi tìm chỗ để, lâu lâu đi một lần loanh quanh, bảo dưỡng tốn tiền, rồi vài năm, xe trở lên lỗi mốt, lại bán, lỗ nặng.

Hãy có những kỹ năng liên quan đến nhà và xe để “an cư lạc nghiệp”, để ngôi nhà là nơi chốn bạn muốn đi về, để chiếc xe mua được là ưng ý, không khiến bạn tốn kém hay bực mình.

5/ Hôn nhân, gia đình, sinh con đẻ cái. (Marriage, Family, and Raising kids)

Hôn nhân, gia đình, sinh con, nuôi dạy con cái là những công việc nặng nề. Có rất nhiều điều thú vị vềcuộc sống gia đình, nhưng nó cũng mang đến cho chúng ta nhiều gian nan, vất vả, thách thức, khổ sở. Sống với nhau một vài tuần thì không có vấn đề gì, nhất là khi chúng ta còn trẻ và đang có tình yêu mặn nồng. Nhưng chung sống vài chục năm, suốt cả cuộc đời là chuyện cực kỳ khó khăn.

Bên cạnh những kỹ năng sống cao siêu, lý thuyết, rất cần trang bị cho mình những kỹ năng xây dựng gia đình, chúng sống lứa đôi, chăm sóc nuôi dạy con cái.

6/ Thẻ tín dụng, thẻ ATM. (Credit Cards)

Thời đại ngày nay, chúng ta thường phải gắn liền với nhiều loại thẻ, trong đó quan trọng nhất là thẻ tín dụng, thẻ ATM. Có người sống dở, chết dở với những thẻ tín dụng. Có người có tới 3, 4 thẻ tín dụng do các ngân hàng khác nhau phát hành, rồi đi đâu, mua sắm gì cũng kiêu hãnh đòi “quẹt thẻ”, tưởng mình sành điệu. Đến một ngày, các ngân hàng tới tấp gọi điện báo rằng đã đến ngày phải thanh toán thẻ tín dụng, mới ngã ngửa ra sao mình chi tiêu nhiều thế. Không hiểu bản chất của thẻ tín dụng, không nghiê cứu chính sách của các ngân hàng khi phát hành thẻ, có vài cá thẻ, mỗi thẻ được quyền chi tiêu, mua sắm trong phạm vi trăm triệu, cứ tưởng tự nhiên mình có vài trăm triệu, cứ tiêu dùng thoải mái. Có người đưa thẻ tín dụng cho bạn, cho người yêu, cho con cái… rồi è cổ trả nợ. Không trả được thì lãi mẹ đẻ lãi con, đến mức “phá sản”.

Có kiến thức, kỹ năng về việc duy trì, bảo vệ, sử dụng các loại thẻ liên quan tới tài chính tiền bạc cũng là những kỹ năng sống rất quan trọng, phải học nhé!

7/ Kỹ năng đạo đức, tác phong nghề nghiệp. (Professional Etiquette / Manners)

Được đào tạo nghề là tốt. Nhưng sau khi có nghề, mỗi bạn phải tìm cho mình một môi trường làm việc khác nhau. Mỗi môi trường, mỗi cơ quan, xí nghiệp, tổ chức đều có những “nét đặc thù riêng”, tạo nên bản sắc của họ.

Khó hòa nhập, không biết tuân thủ những đòi hỏi của nghề nghiệp, không giữ gìn tác phong, đạo đức nghề cũng là “điểm yếu” của khá nhiều người.

8/ Kỹ năng nấu ăn (cooking)

Nhiều người, kể cả phụ nữ cũng cho rằng thời đại ngày nay không cần kỹ năng nấu ăn, không cần nữ công gia chánh. Họ cho rằng ăn ngoài tiện lợi, rẻ tiền, nhiều lựa chọn. Nhiều bạn trẻ cho rằng cứ có tiền, thì muốn ăn gì, lên mạng tìm, rồi order, sẽ có người ship hàng đến tận nơi, hơi đâu phải học cách nấu ăn. Bí quá, tôi cũng có thể cắm nồi cơm điện, luộc được trứng, nấu được canh, luộc được rau “hay làm gói mì úp”, rồi cũng xong. Cuộc sống cần nhiều thứ thú vị hơn là nấu ăn.

Thực ra, kỹ năng nấu nướng là một kỹ năng quan trọng cho cuộc sống gia đình. Nhiều người không quên câu nói “Tình yêu đi qua cái dạ dày”. Đừng quên, tổ ấm không phải là cái nhà trọ, ở đó người ta ăn cơm hàng, cháo chợ, thực phẩm ship. Nấu ăn là một phần của cuộc sống, ai không biết nấu ăn được coi là “nhục”. Một người con trai, đàn ông, nói rằng anh ta biết nấu ăn (ngon), đa số phụ nữ nhìn anh ta với đôi mắt ngưỡng mộ và cảm mến.

9/ Quản lý thời gian. (Time Management)

Ai cũng có 24 tiếng một ngày, nhưng sao người này bận tối mắ tối mũi? Còn người khác thảnh thời, có thời gian cho nghỉ ngơi, đi dạo, chăm sóc con cái, thể thao? Có người ôm đồm, việc gì cũng lao vào làm, có việc là cắm đầu vào làm, rồi đến lúc mệt quá, rối trí quá lại bỏ cuộc, mà lại bỏ những việc quan trọng nhất, cần làm nhất.

Phân bố thời gian cho công việc, cho bản thân, cho gia đình, cho những thói quen, sở thích ra sao cho hợp lý? Trong hàng đống việc cần làm, nên làm việc gì trước, việc gì sau, việc gì nên bỏ? Bố trí thời gian thế nào để chúng ta có cuộc sống dễ chịu nhất, đó là kỹ năng quản lý thời gian mà ai cũng cần phải học.

10/ Đối mặt với thất bại.(Coping with Failure)

Nếu chơi trò chơi, bạn bị thua (thất bại), game sẽ over, bạn sẽ làm lại từ đầu. Nhưng cuộc sống không phải trò chơi, sai một ly đi một dặm, thất bại là điều không tránh khỏi. Thi trượt, thất tình, xin việc mãi không được, phá sản, thua lỗ, ly hôn, không trúng tuyển… là những thất bại thường gặp trong cuộc sống. Ai cũng có thất bại, nhưng với người này, thất bại “là mẹ thành công”, họ vấp ngã ở đâu, sẽ đứng dậy ở đó. Nhưng nhiều người khi gặp thất bại là suy sụp, là chán đời, là mặc cảm, xấu hổ, tự ti, căng thẳng, phát điên.

Tiếc rằng gia đình và nhà trường thường dạy chúng ta “chiến thắng”, “thành công”, chứ lại quên dạy chúng ta nếu thất bại thì đối mặt ra sao, suy nghĩ gì, hành xử thế nào. Kỹ năng sống quan trọng này bạn phải tự tìm thầy, tìm sách mà học hoặc học từ cuộc sống nhé!

11/ Kỹ năng sinh tồn, tự thoát hiểm. (Survival Skills)

Vì sao xây nhà người ta lại để cửa thoát hiểm? Tại sao lên máy bay người ta nhắc nhở và chỉ dẫn cách “nhảy dù” khi có sự cố? Tại sao chúng ta được dạy bơi lội, cứu hỏa, cứu thương? Người đi rừng, đi biển mang theo la bàn làm gì? Tại sao người ta khuyên đi du lịch bụi, đi phượt nên mang theo bật lửa, dao kéo, còi? Tất cả vì sự an toàn của sức khỏe và tính mạng của chúng ta.

Trong muôn vàn kỹ năng sống, thoát hiểm, tự cứu lấy mình là kỹ năng vô cùng quan trọng. Chúng ta đang sống trong một xã hội mà ở chỗ nào cũng có nguy hiểm rình rập, vậy học những kỹ năng thoát hiểm (khi cháy nhà, tai nạn giao thông, đuối nước, lạc đường, gặp cướp, bị ngã…) là rất quan trọng. Cố có ý thức mà học nhé!

12/ Xin việc thế nào.  (How to Apply for jobs)

Ngày nay không còn chuyện cứ học giỏi, rồi ra trường, ngồi chờ nhà trường phân công công tác. Cũng đừng quá tự tin rằng bạn cứ giỏi, sẽ có người đến “rước bạn đi”. Nhiều người có chuyên môn vững, nhưng không hề có ý tưởng về việc phải đi xin việc. Họ không biết “săn việc” ở đâu, vào trang mạng nào tìm kiếm thông tin? Viết đơn, điền mẫu CV, chuẩn bị trả lời những câu hỏi phỏng vấn xin việc… đều không chuẩn bị. Đó là lý do giỏi mà vẫn thất nghiệp.

Kỹ năng xin việc (tạo việc, khởi nghiệp…) là những kỹ năng sống vô cùng quan trọng, hy vọng các bạn lưu ý để học hỏi.

PSYCONSUL. CO., LTD