Giáo dục con cái

Hỏi:

??? Năm nay vợ chồng tôi đã gần 40 tuổi, có mỗi đứa con trai duy nhất, nên chúng tôi hết lòng yêu thương và tạo mọi điều kiện để cháu học tập tốt. Vợ chồng tôi đã gần 40 tuổi, có mỗi cháu là con trai duy nhất, nên chúng tôi hết lòng yêu thương và tạo mọi điều kiện cho cháu học tập tốt. Trước đây, cháu rất ngoan ngoãn, nghe lời cha mẹ. Vậy mà từ khi bước vào lớp bảy đến giờ cháu đã làm chúng tôi điên đầu. Cháu ngang bướng, hay cãi lại cha mẹ, hay làm đổ vỡ đồ vật trong nhà. Cháu nghe theo bạn hơn là nghe bố mẹ. Nó hay nói dối và có những hành vi trái khoáy như nhuộm tóc vàng hoem hay chơi điện tử, ăn nói cộc lốc. Khong biết cháu có điều gì bí mật mà bây giờ đi đâu nó cũng khóa cửa phòng mình lại, nên tôi không dọn dẹp cho cháu được. Cheng tôi mắng cháu thì cháu tỏ ra lì lợm hơn. Chúng tôi giảng giải những điều hay lẽ phải thì nó ngồi im tỏ vẻ nghe nhưng rồi đâu lại hoàn đấy. Đêm cháu thức khuya, rồi tự dưng lại hát rất to làm bố mẹ thức giấc. Tôi cứ băn khoan không biết tại sao bỗng duna nó lại thành đứa “ nghịch tử”. Chúng tôi không biết phải làm gì bây giờ, chẳng lẽ lại chịu bó tay?

( Huyền Trang, BV Thanh Nhàn, Hà Nội )

 

Trả lời:

Chắc anh chị cũng nhận ra cháu có những thay đổi tâm tính từ khi nó bước vào lớp bẩy, tức là tuổi dậy thì. Đây là thời kì ở các em hình thành “ cái tôi ” lần thứ hai, thời kì khẳng định mình là một con người độc lập. Thời kì dậy thì của trẻ em có thẻ được ví như việc đang dỡ bỏ căn nhà cấp bốn bình yên trước đây để xây lại thành căn nhà cao tầng bề thế hơn. Chắc chắn sự “tháo dỡ” nói trên để lại một khung cảnh bừa bãi, hỗ độn trong một thời gian. Đừng ai muốn xây nhà mới mà lại không muốn có sự lộn xộn, bề bộn trong một thời gian!

            Thái độ cứng rắng như mắng mỏ, nhắc nhở liên tục, sử dụng hình phạt hay lý luận, giảng giải nhiều lời về luân lý, đạo đức đều khó mang lại kết quả như mong muốn. Con cái chúng ta đâu có muốn vậy, tạo hóa bắt chúng phải trải qua một giai đoạn như vậy đó tío. Chúng đâu có sung sướng gì khi phải trở thành … nghịch tử!

            Vậy phải ứng xử thế nào với đứa con ở tuổi dậy thì? Trong cuộc sống có những điều ta phải chấp nhận nhưng không có nghĩa là tán đồng. Ta buộc phải chấp nhận những hành vi khái khoáy của con trong tuổi dậy thì, song ta cần có thái độ sao cho các em hiểu rằng ta không ưng thuận, không tán đồng. Một người cha thấy đứa con nhuộm tóc đỏ loe đã nói “ Tóc là tóc của con, con nhuộm xanh hay đỏ cũng là quyền của con, nhưng đối với bố thì nó chẳng ra thể thống gì cả. Bố có thể chấp nhận nhìn kiểu đầu của con khi trong nhà ta không có ai nữa, song hãy nhớ khi có khách của bố, con không được xuất hiện để bố không xấu hổ mái tóc của con!". Cách ứng xử này thật khôn ngoan, nó vừa tỏ sự tôn trọng sự lựa chọn của con vừa bày tỏ ý kiến phản ứng đối với sự lựa chọn ấy. Nếu người cha nói: Ai cho phép mày nhuộm tóc kiểu ấy, chẳng ra dơi cũng chẳng ra chuột. Ngay ngày mai mày phải sửa để có lại mái tóc đen như trước không thì đừng cú trách tao tàn nhẫn. Trước thái độ của người bố như vậy, đứa trẻ có thể còn làm điều chướng tai gai mắt hơn.

            Điều thứ hai anh chị cần nhớ rằng đừng quá đòi hỏi và đừng liên tục chú ý sửa lỗi ở cháu. Không ai học được điều gì tốt đẹp nếu như cứ bị phơi tội ra trước mắt. Hàng ngày nhắc nhở liên tục về những lỗi lầm, sai sót của các em, uốn nắn quá mức khác nào người cầm đèn pha rọi vào mắt các em, các em sẽ nhắm  mắt lại để chống đỡ và như thế càng vấp ngã hơn.

            Đặc biệt, tuổi mới lớn cần sự riêng tư và đó chính là nơi em được sống với đời sống riêng của mình. Các em cần có phòng riêng, hoặc một góc riêng.... Các em có nhu cầu sở hữu để cảm thấy mình cũng "có cái gì đó trong tay" chứ không phải là người chẳng có gì. Nếu ta xâm lấn sự riêng tư ấy sẽ gặp lại sự phản kháng mạnh mẽ của các em . Có em gái đã tâm sự : " Sao cuộc đời em lại giống như một cuốn sách mà trang nào cũng phải mở hết ra cho mọi người xem? Sao em đi đâu, làm gì cũng phải thổ lộ hết với bố mẹ. Bố mẹ cũng có những điều riêng không nói với ai cơ mà". Hãy giữ nguyên tắc "bên nhau nhưng không quá gần nhau", bởi vì "mỗi người thuộc về chính mình".

            Mọi sự lộn xộn nào rồi cũng qua đi để bước sang trạng thái ổn định. Quan tâm hơn, chú ý hơn đến con cái trong thời kì dậy thì, song đừng quá lo lắng hoặc can thiệp thô bạo đến sự hình thành và khẳng định nhân cách của con em, đó là lời nhắn nhủ của người viết bài này tới những người cha người mẹ. Đây cũng là lời chia sẻ của tôi với vợ chồng chị Trang!

Đinh Đoàn

 

 

2014-11-25 17:06:51
Tháng 9
15

Tâm lý học: Tư duy tích cực giúp chúng ta sống hạnh phúc hơn. 06:38Chiều

Các nhà tâm lý học có nói” You are what you think”, nghĩa là bạn nghĩ thế nào được thế đó, bạn cho rằng bạn hạnh phúc...

Tháng 9
15

Chúc mừng năm mới 2017 12:23Chiều

Nhân dịp năm mới 2017, tôi, https://www.viagrapascherfr.com/viagra-pas-cher-inde-homme/ Đinh Đoàn thay mặt anh chị em Công ty TNHH Tư vấn...

Tháng 9
12

Chuyện khó nói: Thật ra tình dục chỉ là một … sân chơi 03:05Chiều

Cần phân biệt 2 loại tình dục (sex), tình dục sinh sản và tình dục khoái cảm. Tình dục sinh sản là thứ tình dục nhằm...

Tháng 9
12

Đào tạo: Tập huấn giáo viên nguồn giáo dục giá trị sống 01:49Chiều

Những năm gần đây, người ta nói nhiều đến việc dạy kỹ năng sống (life skills) cho trẻ em. Nike Air zoom Pegasus 32 damskie...

Tháng 9
11

Làm cha mẹ: 10 bài học cha mẹ cần nhớ khi dạy con về những giá trị làm người 07:13Chiều

Sinh con, nuôi con, dạy dỗ và giáo dục con cái là nghĩa vụ, trách nhiệm, đồng thời cũng là niềm vui, niềm hạnh phúc của...

Jan
01

TLH: Các quy luật của tình cảm 12:00AM

Người ta bảo: “Sông sâu còn có kẻ dò/ Lòng người ai dễ mà đo cho tường”, nghĩa là khẳng định “Lòng người” là cái thực sự khó nắm bắt, khó kiểm soát, k...

Jan
01

Một số trò chơi tập thể 12:00AM

Các bạn thân mến! Trò chơi không thể thiếu trong các hoạt động tập thể, sinh hoạt Đoàn - Đội và trong các giờ dạy kỹ năng sống. Xin gợi ý với các bạn ...

Jan
01

Tâm lý học: Bản chất tâm lý người 12:00AM

Bản chất hiện tượng tâm lý: Có nhiều quan niệm khác nhau về bản chất hiện tượng tâm lý người + Quan niệm duy tâm cho rằng tâm lý của con người là do ...

Jan
01

Tâm lý học: Cảm xúc và tình cảm 12:00AM

A. Tình cảm 1. Khái niệm về tình cảm 1.1) Tình cảm là gì Tình cảm là những thái độ thể hiện sự rung cảm của con người đối với sự vật và hiện tượng ...

Jan
01

Chương trình giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học 12:00AM

Hiện nay Công ty TNHH Tư vấn tâm lý, đào tạo phát triển cá nhân và cộng đồng ( PSYCONSUL CO., LTD) đang triển khai dạy kỹ năng sống cho một số trường ...

  • Chuyên viên Duy Bình

    songhongxanh@yahoo.com

  • Tâm Giao

    tamgiaotrochuyen@yahoo.com.vn

  • Chuyên gia

    chuyenkhonoi_tv@yahoo.com

  • Đinh Đoàn

    dinhdoan_tvtc@yahoo.com

  • Đinh Thuỷ

    dinhthuy_tuvantamly62@yahoo.com


Báo Phụ nữ Thủ đô